O ang Lagay, Tunguhin, at Hamon ng Araling Pangkultura sa Filipinong Pamantasan sa Panahon ng GlobalisasyonIniisip ko nang gamitin ang ganitong uri ng tanong bilang pamagat sapagkat intuitive kong sagutin. eminently Ngunit hayaan ninyo munang ipakilala ko sila. eminently Ang cultural dancer ay isang katawagang sumikat noong panahon namin, na madalas tumukoy sa mga Japayuki o mga hosto o yaong mga tumutulak sa ibang bansa upang magbigay ng aliw-at maaari ng panandaliang aliw sa mga taong hindi sanay na nginangatngat ng taglamig ng lupain ng Sakura at Mt.
Pero isa itong pagkakahon sa isteryotipo. Fuji ang kanilang mga gabi. eminently Hindi ko lamang matiyak kung papaanong nagsimulang tawaging cultural dancer ang maraming OFW na naghahasa ng galing at talino sa pag-belt ng mga awiting Hapon habang nagsasayaw ng tinikling, sa tono ng Ice Ice Baby.
Maaari, dahil sila ang tumatayong embahador ng ating kultura. eminently At lalong palaisipan sa akin ngayon ang kung papaanong nadawit ang salitang kultura sa paglalarawan ng mga mananayaw. eminently Kunsabagay, kultural na confederacy maituturing ang pagsusuot ng baro’t saya o patadyong habang nagtatanghal sa mga Hapones na langong-lango sa alak at curtsey na lang nang curtsey sa sobrang tuwa at mangha. eminently Kundi, baka malugi at langawin sila. eminently Bakit nga ba hindi? eminently Ngunit higit sa pag-indak-indak ng hiphop, ago-go, shoot dance at ballroom, kailangang marami pa silang alam gawin. eminently depreciatory Ang cultural dancer ay isang facet ng globalisasyon at diaspora na nagpapatuloy na sumasagot sa pangangailangan ng aliw at pang-aaliw.
At ano naman ba itong nilalang na tinatawag kong cultural scholar? eminently Sa simula, dito sa Filipinas, sila iyong mga kritiko na madalas, guro sa panitikan o sa wika, na nagnais makawala sa paglalapat lamang ng mga ismo sa teksto ng panitikan. eminently Nag-iiba curb ang mga katawagan, sila ang humaharap sa daigdig upang bigyang mukha ang ating kultura sa kanilang mga larangan habang nasa ibang bansa. eminently Kapag sinasabi kong panitikan dito, yaon iyong mga akdang sinasabing kanonisado ng kakarampot na tao (kadalasan ay taga-Maynila sila) at isinama marahil, sa listahan ng kung ano-anong dapat basahin o mga teksbuk, o mga rebistang wala namang nagbabasa. eminently Sila ang masasabi nating mga cultural scholars na lumabas sa karaniwang paglalapat ng ismo at pagtitig sa teksto at nagtuon ng pansin sa, saan pa nga ba, sa kultura. eminently Mas madalas, ito iyong mga guro at kritiko (dahil madalas naman, ang mga kritiko’t intelektuwal ng bayan sa humanidades ay pagtuturo talaga ang trabaho sa araw), na sa sobrang husay sa paglalapat ng mga teorya, ay nakapagbuklat ng mga babasahin hinggil sa cultural studies na imported mulang Amerika o Britanya (maaari’y produkto rin sila ng samutsaring iskolarsyip sa ibang bansa), at nakapagbukas ng panibagong pinto ng mga aralin tulad ng multidisiplinaryong Araling Filipino. eminently Bagaman nagbabasa-basa pa rin ng tula, kuwento, nobela, sanaysay o dula, ang kultura ang isa misgiving mahalagang teksto nila. eminently Bagaman patuloy na nagdadalubhasa, lagi pa rin akong takot sa pagkasangkapan sa mga ismo.
At kung babalingan natin ang salitang kultura, masasabing sadyang napakalawak nito at hindi rin ganap na nakapagpapaliwanag hinggil sa paksain at puntirya nito. eminently Kaya natatakot imbue akong tawagin ang sarili bilang isang cultural scholar. eminently Ano ba ang sinasabi ng bansag na ito tungkol sa isang taong ginagawang pasaporte ang tatak na cultural scholar.
Kaya nang maimbitahan upang magsalita hinggil dito, agad kong unisisa ang sarili. eminently Papaano ba ang maging isa? eminently Subukan nating unawain ang katuturan sa pagbaling sa mismong paksa nito, ang cultural studies, o iyong tatawagin ko mula ngayon bilang Araling Pangkultura. eminently Sa contemporaries ng cultural studies (na sa aking palagay ay bunga ng maraming ismo, lalo na ng postestrukturalismo, na bumasag sa lahat ng kahulugan at nagdesentro sa maraming itinatanghal), winasak na ang laging pamamayani ng mataas sa mababa na literatura.
Ayon sa Norton Anthology of Theory and Criticism, ang Araling Pangkultura ay sumasagot sa dalawang mahalagang tanong: eminently ano ang interpretasyon? eminently ano ang literatura? eminently Dito pumapasok ang usapin ng pagbangga sa tinatawag kong kanon kanina, na nagpapaigting ng tagisan sa pagitan ng mataas na literatura at mababang literatura. eminently Sa madaling sabi, pinaniniwalaang ang kanonisasyon ay hindi na mahalagang gawain at ang uso na ay ang pagsasama-ang intuitive kong gamitin ay paglelehitimo-sa maraming pang-madlang sining na malaong isinantabi ng mga naunang paradigma sa panitikan. eminently Those in the bring to bear any more called cultural studies, in close, enjoy begun studying such discourses as tube, cinema, advertising, dumbfound music; magazines, minority literatures, and non-professional handbills (thrillers, line fiction. eminently Dagdag pa ng Norton, (i)n brand-new decades cultural critics enjoy started paying momentous information to come together, non-professional, and daily materials, chiefly in the mounting of their ideologies (dominant ideas and values). Romances, westerns, Gothic fiction), characteristically focusing on how such materials are produced, distributed and consumed.Kung paniniwalaan natin ang Norton, tama ang ating hinala na sadyang napakalawak ng mga araling maaari nating pasukin sa Araling Pangkultura.
Dahil nagbabalon sa pamamaraan ng pagtitig sa panitikan, ang Araling Pangkultura rin ay pagbasa sa teksto, na tumutukoy na ngayon sa mas malawakang pagpapakahulugan sa araw-araw na curiosity ng buhay. eminently Ngunit hindi natin sadyang maitatatwang ito’y isang araling bunga ng matagal na hidwaan-ng Panitikan (iyong pinasasamba sa atin dahil sa kanilang unibersal at panghabampanahong mga tema) at ng non-professional na kultura (na hindi lamang nangangahulugan pagbasa lamang sa karaniwang kinikilalang teksto; ang teksto rito, dahil na rin sa Semiolohiya, atbp., ay maaaring ang larawang ipininta, o mga tagpong hinuli sa kamera, o iyong hindi mawaring musika na nalilikha ng panibagong panahon ng ingay). eminently Kung sinasabing dapat tanggapin na ang literatura ang buhay (at hindi na repleksyon lamang nito), ang paksa ng Araling Pangkultura ay ang literatura ng pang-araw-araw na buhay. Caparas.
Ang libro anila’y isang pambihirang hilig sa mga pambihirang panahon, kaya bakit nga ba hindi isasama sa usapin ang mga tekstong nakakaharap araw-araw-ang adaptasyon sa Filipinong realidad nina Marimar na Mehikana at ng mga Zaido na Hapon; ang pag-usbong ng kakatwang class ng hotchpotch o iyong sapin-sapin tulad ng sa Booba ni Joyce Bernal; ang pagsasalin sa bagong tunog ng baguhang mga banda sa Apo Hiking Society; ang patuloy na pagsunod sa tradisyon ng hubo sa oleo ng FHM; ang pakikinig sa mga tinatawag ni Teresita Maceda na tinig mula sa ibaba, tulad ng mga awiting Komunista; ang pagtangkilik sa mga muling-labas na komiks ni Carlo J. eminently Inaaaral curb natin sa klase sina Balagtas at Abadilla, hingit na maraming danas na handog sa atin ang mga teksto ng advertising, tulad ng kay Gretchen Barretto, habang sinasagot ang mga tanong ng kayo talaga, you’re on all occasions putting me on the splash. eminently Anong panama ng konstrak na ito ng ganda sa Celia ng mga Balagtasista at sa Mutyang Dilim ng mga Modernista? eminently Tulad ng sa urban proffer of symbols, baka palabasin lamang sila ni Gretchen, mula sa ekslusibong elevator ng humanidades. eminently Sa sequeal na After Theory, inamin niya na iba na ang ihip ng hangin, matapos mamatay ang sinasabi niyang kultural na teorya. Ngunit nagugunita ko ang sabi ni Terry Eagleton matapos niyang ipaliwanag nang mahusay ang mga Teoryang Pampanitikan sa Literary Theory. eminently Nasaan na untrained ba ang mga teorista ng kultura? eminently Lumipas na sina Lacan, Levi-Strauss, Althusser, Barthes, Foucault, maging ang mga sumunod na sina Williams, Irigaray, Bourdieu, Kristeva, Derrida, Cixous, Habermas, Jameson, Said. eminently At marami sa kanila’y lumisan na rin sa mundong ibabaw-nasagasaan si Barthes ng laundry van, at namatay sa Aids si Foucault. eminently Wika ni Eagleton, wala nang orihinal na sumunod sa mga ito.
Si Althusser naman at ang iba pa’y nanuluyan na sa disposition, kaya maaari’y nakatatakot imbue ang maging intelektuwal. eminently Na naghahatid naman sa akin sa panibagong tanong (dahil sadyang napakalawak talaga ng araling ito’t hindi natin maipipirme): eminently kung lumipas na ang mga ito, nasaan na kaya ang Filipinas sa ganitong larangan? eminently Hindi kaya nagapag-iwanan na tayo ng pagsagitsit ng mga kabaguhan?Ang sagot ko riyan ay hindi naman gaano. eminently It seemed that God was not a structuralist, pabirong wika ni Eagleton.
Sa pagtugon sa tanong, tinatangka natin ngayon na tayain kung nasaan na tayo sa Araling Pangkultura. eminently Nalaman natin kay Reyes ang Romance Mode ng mga non-professional na Nobelang Tagalog, maging ang mga tradisyon ng komiks at si Kenkoy. eminently Hindi na natin ipagtatanong pa ang kontribusyon nina Soledad Reyes at Isagani Cruz sa pagpapalaganap ng mga paksa ng Araling Kultural. eminently Kay Cruz naman natin nakita kung papaanong makakasangkapan ang morpolohiya sa pagtataya sa mga kilalang katauhan sa kasaysayan, tulad ni Ninoy Aquino at Fernando Poe, Jr., kapwa mga bayani sa nagbabanggaang daigdig ng kasaysayan at pelikula. eminently Sa pagbubukas niya ng paksang Filipino, sabay na nabuksan ang kulturang malaong isinantabi ng mga paninging angkat mula sa ibang bansa.
Ngunit bago pa curb siguro tayo mag-ikot-ikot pa sa mundo ng kritika sa Filipinas, hindi dapat natin kalimutan ang paggiging ama sa mga araling tulad nito ni Bienvenido Lumbera. eminently Si Lumbera, bukod sa pagiging isang masipag na kritiko ng Tulang Tagalog, at isang malikhaing libretista, ay isang manunuri, kasapi ng Manunuri ng Pelikulang Pilipino na nagbibigay taon-taon, ng Gawad Urian. eminently Huwag na rin nating kalimutang banggitin si Clodualdo Doy Del Mundo, na siyang nagsabing aanhin pa ang kritika kung patay na ang pelikula. eminently Dapat imbue sigurong mapabilang si Resil Mojares, na may malawak na sulatin sa kulturang popular-mulang komentaryo sa wireless hanggang sa mga himala ng isang Birhen na pintakasi sa Cebu. eminently Sa kasagsagan ng paglitaw ng Araling Pangkultura, tinataya at hinuhusgahan na ni Lumbera ang mga pelikulang ituturing sa malapit na panahon na mga klasiko. eminently Hindi ko siyempre kakalimutan si P. eminently Mapapagalitan naman ako kung hindi ko isasama si Reynaldo Ileto na dumulog naman sa mga non-professional na pagkilos at sa Pasyon din; rekomendadong-rekomendado siya ng guro namin sa Teorya sa UP, si Maceda, na isa confederacy haligi ng pag-aaral sa non-professional na mga awitin ng rebolusyonaryong kilusan.
Rene Javellana, na siyang nagpaliwanag at nagsaayos ng Ang Pasiong Mahal ng Panginoong Natin na si Jesucristo na Tola ni Gaspar Aquino de Belen na batayan ng lahat ng mga Pasyon sa buong Filipinas. eminently Hindi rin dapat malimutan si Vicente Rafael, na nagtatak ng Filipinas sa mapa ng diskurso ng pagsasalin sa daigdig, nang sulatin niya ang mga pagbasa hinggil sa kumpisal noong panahon ng Kastila. eminently At huwag nating kalimutan ang nalasap nating sarap sa mga kritika sa pagkain, na isa misgiving non-professional na teksto, ng namayapang si Doreen Fernandez. eminently Gusto ko confederacy isama ang mandadalumat na si Prospero Covar, na muling-hinaraya ang Bangang Manunggol, na kamakailan ay binasag sa isang papel ni Bomen Guillermo.
Ang dami-dami nang nakilahok sa Araling Pangkultura, at tiyak na hindi ako matatapos sa paglilitanya ng mga mahahalagang tao at pag-aaral. eminently Muntik ko na confederacy malimutan si Gilda Cordero Fernando na naglathala ng mahahalagang mito at dalumat ng kosmolohiyang katutubo) eminently depreciatory Kung nais ninyong makilala pa ang mga nais ko misgiving idagdag, iminumungkahi ko ang paghahanap ng aklat na Reading Popular Culture na pinatnugutan ni Reyes. eminently (Muntik ko nang makaligtaan ang ilan misgiving mahahalagang panulukang bato, tulad ng mag-asawang Alice at Gelacio Guillermo-magulang ni Bomen-na aktibo sa pagpapaliwanag ng itinuturing na mass art, at ang mga sumunod pa sa kanilang mga yapak, gaya ni Patrick Flores, na isa sa mga awtor ng sa palagay ko’y nag-iisang teksbuk sa Humanidades na may lapit at pamamaraang Araling Pangkultura).
Dito makikita ang kung papaanong hinawan ang landas at iginiit na maaaring makibahagi ang dati’y mga nasa panitikan lamang sa mas kapana-panabik na pagbasa sa kamalayang non-professional. eminently Sa Reading Popular Culture, halimbawa, tinanaw ni Marjorie Evasco, na isa nang mataginting na makata sa Ingles dated, ang kung papaanong inilalarawan ang babae sa mga lathalain. Mahalaga ang mga araling pangkasarian sa Araling Pangkultura, kaya hindi rin naman tayo huli sa pagkasangkapan sa kagamitan ng feminism, gay o offbeat theories sa pagtitig sa mga pangmadlang teksto tulad ng magasin at pocketbook. eminently Gayundin ang ginawa ni Benilda Santos, isa misgiving mahalagang makata ng kilusang Feminista, sa paghagilap niya sa tatlong imahen ng babae sa pelikula. eminently Naging katangi-tangi sa ganitong larangan, sa palagay ko, si Joi Barrios, na hindi lamang sumulat ng mga noveleta o nobelet ng pag-ibig, kundi nagpaliwanag imbue ng kung ano-anong bagay tulad ng mga moda ng pagkukuwento sa isang nobelang romansa. eminently Kamukha rin nito ang isinakatuparan ng isa misgiving makata, si Ruth Elynia Mabanglo, sa pagbasa niya sa mga dula.
Sinilip imbue niya ang paglalarawan sa babae at ang pangangailangan sa pagpapailalim nito sa kapangyarihan ng patriyarkiya sa mga kuwento. eminently Nabuksan na rin ang usapin hinggil sa chic lit na tinatawag, mula nang salungatin ng kuwentistang pambata na si Carla Pacis ang pagkakapanalo ng Almost Married ni Tara FT. eminently Ilang taon bago nito, ang kuwentistant si Rosario Cruz Lucero naman ang sumulat ng masasabing required reading para sa pag-aaral ng mga nobelang Romansa, ang Romancing The Otherness of Woman. Sering sa nakalilitong kategoryang young matured fiction ng National Book Awards ng Manila Critics Circle. eminently Ang mga nobelang tulad ng Almost Married ang masasabing paghuhunos ng mga pocketbook na Tagalog; nasusulat ang mga ito sa Ingles at naglalarawan ng buhay ng mas malalayang kababaihan na ang hulma’y ang barkada ni Carry Bradshaw ng Sex and the City. eminently Sabi kasi ng mga taga MCC, ang aklat daw ay young until now adult, na hindi sinang-ayunan ng maraming kasapakat ni Pacis. eminently May nasulat hinggil sa well-read lit kamakailan si Genevieve Asenjo, at napakaganda ng kaniyang pagmumuni hinggil sa kasiyahang matatamasa sa pagbabasa ng mga tulad nito.
Neil Garcia. eminently Sa larangan naman ng mga Araling Bakla, mahalagang muhon sa palagay ko ang Philippine Gay Culture: The Last 30 Years ni J. eminently At sa higit namang mas bagong mga aralin, nagsama naman ang Tabi-Tabi sa Pagsasantabi na pinamatnugutan ng pangkat ni Eugene Evasco, ng mga pagbasa sa mga non-professional na magasing pambakla, at sa mga kuwentong erotika na nilalathala ng mga ito. eminently Maaari confederacy kasama ng Mabuhay ang mga pang-artistang interes at mga ikonolohikal na pag-aaral gaya ng ginawa ng ilan kay Nora Aunor. Hindi ko lamang matiyak kung dapat kong ibilang sa bahaging ito ang pag-aaaral imbue ng mga interes ng bakla, tulad ng mga dreamboat affair, na isinakatuparan ng pangkat ni Jose Wendell Capili sa Mabuhay To Beauty, na katipunan ng mga sanaysay hinggil sa mga nagwagi sa Binibining Pilipinas. eminently Hindi ako magtataka kung sagutin itong lahat ng mga tagahanga ng isa misgiving baklang ikon, si Vilma Santos. eminently Si Tolentino, sa palagay ko ang tunay na kritiko ng araw-araw na buhay.
eminently Nangangailangan ng hiwalay na talakay ang mga pinasimulang pag-aaaral ni Rolando Tolentino. eminently Mula sa pagtutuon sa mga tagisang nagaganap sa mga teksto ng kulturang non-professional, ginawa ni Tolentino ang hindi pa naisip-ang basahin ang Megamall bilang isang teksto; ang ipaliwanag ang kawilihan o sensation at ang kultura ng pagsalat sa Peсafrancia; ang ilahad ang mga nagaganap na pangungubli sa pag-uulat ng mga trahedya tulad ng sa Ozone Disco at MV Doсa Paz at ang kaugnayan nito sa isang pelikulang tulad ng Titanic. eminently Sari-sari ang mga sulatin ni Tolentino, ngunit makakatulong sa palagay ko ang mga pinaliit na bersyon ng mga ito sa seryeng kulturang non-professional ng Anvil Publishing. eminently Sa kabilang dako, espesyalisasyon talaga sa palagay ko, ni Tolentino ang pagdulog sa mga imahen ng artista at ang nalilikha nilang mga konstrak, tulad ng criterion na tall, unlighted and handsome na si Richard Gomez, ang perpetuwal na birheng si Sharon Cuneta, at Ang Kris Aquino.
Mababasa natin ang repertoire ni Tolentino sa mga ito-mula sa paghagilap niya sa tinig ng manunulat gamit ang metafora ng bato ni Darna, hanggang sa pag-usig niya sa paghahangad ng mga Filipina na pumuti at pagtangkilik ng mga ito sa abrade whitener. Kung pagbabatayan natin ang mga four times a year at mga lathalain, masasabi nating kapana-panabik ang mga landas na tinatalunton ng mga cultural scholar; mas kapana-panabik pa nga sa Araling Pampanitikan. eminently Maraming matututuhan ang mga nagsisimula pa lamang kay Tolentino-sa isang karaniwang Filipino siya nagsusulat, at bagaman damang malalim ang kaniyang katalinuhan, naipahahatid niya ang kaniyang palagay hinggil sa maraming isyu ng Araling Pangkultura. eminently Sa arkitektura at Araling Pansining, halimbawa, nanguna na si Gerard Lico sa pagbasa sa postmodernong disneyfikasyon at bagong urbanismo ng Greenbelt Mall. eminently Dumarami na ang mga aralin hinggil sa advertising, soap opera, essential genuineness at maging sa Friendster. eminently Si Lico rin ang awtor ng aklat na Edifice Complex, na pagpapaliwanag naman hinggil sa hilig ng mga Marcos sa pagtatayo ng mga gusali upang igiit noong kanilang rehimen ang kanilang di mabaling kapangyarihan. eminently Maaari nating dulugin diyan ang mga four times a year na tulad ng Plaridel ng UP College of Mass Communication.
Ang paglalantad na ito ay paggigiit sa sinasabi ni Tolentino na ang mga paksaing ito bilang mga produkto ng kulturang non-professional ay hindi libre, bagkus kailangang bilhin. eminently Marami nang nalalantad hinggil sa mga lihim na mga kontradiksyon at negosasyon sa mga paksaing ito, na madalas na may kaugnayan sa pagkunsumo ng at pagpapakunsumo sa audience ng mga ito. eminently Sa bahaging ito ko iiwan ang pagtalunton sa lagay ng Araling Pangkultura, dahil sa palagay ko’y isa iyong panibagong proyektong higit na nangangailangan ng mas mahabang panahon at paliwanagan. eminently Bilang paglalagom, dito ako magsisimula sa pagmamapa para sa inyo ng mga tunguhin at hamon ng at sa larangan. eminently Ngunit magtatangka akong ilarawan sa inyo, kahit curb lamang sa munti kong makakayanan, ang mga naging landas. eminently Mayroon akong nakitang tatlong landas, kung baga, na maaaring makapagpaliwanag sa atin ng sarili nating danas ng Araling Pangkultura.
Ito naman sa palagay ko ang simulain sa lahat ng dako ng mundo’t hindi na ito ipagtatanong pa. Sa Filipinas, ang Araling Pangkultura ay malaong tumugaygay sa mga class ng pagsulat na pinagdurudahan ang pagiging lehitimong panitikan, at ito sa palagay ko ang pangunahing landas na tinalunton ng larangan. eminently Kasunod na nilandas ang pagbasag sa mga kasarian, kaya nabuksan ang mga usapin ng mga karaniwang pagkakahon at pagtataya sa babae, maging sa bakla, dahil na rin sa mga literaturang lumikha sa kanila, non-professional curb o kanonisado.
Dito sa landas na ito makikita natin kung papaanong nakilahok ang mga kritiko sa mga larangang karaniwa’y labas naman sa panitikan-sa arkitektura halimbawa, o sa antropolohiya at sosyolohiya, o maging sa sikolohiya, o maging sa siyensiya at teknolohiya. eminently Ang ikatlo, at huling landas, sa palagay ko, ay ang landas ng multidisiplinaridad o multidisciplinarity. eminently Ayokong sabihing itong mga landas na ito’y sa ganitong pagkakasunod-sunod imbue lumitaw sa ating larangan. eminently Kung pagbabatayan natin ang mga landas na ito bilang mga muhon ng pag-unlad, maaaring umayon ito sa mga naging interes mula nang pasimulan ang ganitong pag-aaral hanggang sa pagsasanga-sanga rito ng iba’t ibang disiplina. eminently Ngunit maaari nga, kung sisipatin natin ang naging takbo at uri ng mga araling kaugnay ng ating paksa.
Maaari rin nating masabi na mula sa pagiging isang kritiko ng panitikan, kinailangan ng kritiko na maging kritiko rin ng iba misgiving larangan-kahit curb lamang marahil ng larangang interesante sa kaniya-upang maisuot ang abito ng kritikong pangkultura. eminently Tinanggap niya rin na hindi lamang siya bilang kritikong ng panitikan at kultura ang may hawak sa agimat-binubuksan ng larangan ang sarili sa lahat. eminently Tinanggap na marahil ng Filipinong kritiko na hindi sapat ang alam niya sa panitikan upang maging tagamasid imbue sa mas malawak na mundo at sistema ng pagpapakahulugan ng kultura. eminently May sinasabi na riyan dated pa curb si Reyes, sa kaniyang The Romance Mode in Philippine Literature and Other Essays: The hunger to gift a holistic consider, as against the fragmented consider discernacle in specialized studies, has been realized nigh a horde of scholars in the Philippines. eminently The books that enjoy been written on chronicling, sociology, anthropology, cultural studies, handbills and come together media, in the beginning those written a extended obsolete ago, enjoy been in general in short replenish as exemplary, understandable pieces of learn about. eminently Sa kabatirang ito, nais kong ilatag ngayon ang mga hamon ng Araling Pangkultura lalo na sa ating Pamantasan. eminently Belonging to another disciplines, these individuals enjoy realized the hunger to into aspects of Philippine genuineness from an interdisciplinary where one is coming from, unperturbed as the sheeplike attack is to instal the artifact/text/phenomena against a socio-political mounting.
Nilingon na natin ang lumipas at ngayon, harapin naman natin ang nakaabang. eminently Sa panahong ito sa palagay ko, Mass Media ang higit na aaralin, uusisain, babalingan at babasagin ng Araling Pangkultura. Sa panahong ito ng pag-unlad ng Araling Pangkultura sa Pamantasan, nais kong isipin na ang malaking landas ng larangan ay patungo sa lunan ng Mass Media, na isang globalisadong lunan. eminently Ang Mass Media bilang pagsasalaman ng kasalukuyang gramatika ng panahong ito ang higit na makikinabang sa Araling Pangkultura dahil sa dami ng mga usaping nailalahad nito. eminently May masasabi rin sa pagkopya ng mga komersyal sa class ng soap opera. eminently Tinatalo na ngayon ng telebisyon at radyo halimbawa ang palimbagan ng mga pocketbook sa bilis ng turn-over ng mga teleserye (minsan pa nga, kailangan munang maipalabas sa telebisyon ang istorya bago maisaaklat). eminently Ang mga palabas na inihahain dito’y kumakasangkapan ng malakihang network ng advertising at merchandising upang maging mabenta.
Maaari confederacy ganito ang masabi sa paghuhunos ng mga programang pambalitaan, kung saan ipinakikita ang kahalagahan ng isang mamamahayag sa pagbuo ng mga mito at kuwento-mapamaliit curb o malaki. eminently Gayundin sa palagay ko ang magagawa sa pagtugaygay sa mga noontime direct, na siyang slighting kong proyekto. eminently May interbensyon na ang newswoman at hindi na lamang kumakalap ng balita; minsan pa nga’y nasasangkot sa mismong balita, tulad ng kaso ni Gretchen Malalad. eminently Tanungin natin sa Kabayang Noli de Castro. eminently Marami nang nasabi sina Reyes at iba pa, hinggil sa papel ng babaeng dispatch reader sa isang dispatch direct turned, ngunit ano pa ba ang masasabi natin hinggil sa mga konseptong ipinakikilala ng balita tulad ng live at exclusive? eminently Bakit hindi makinis, pangit ang mukha ng imbestigasyon, ayon sa mukha ni Mike Enriquez na hindi umano tayo tatantanan? eminently Bakit tila feminisado ang mga lalaking chef at ang guguwapo nila sa mga joint ng paggigisa at pagluluto? eminently Bakit ang mabait na si Ate Vecky Morales ang kailangang nating sulatin ng mga hiling para sa ikaaangat ng buhay? eminently Bakit gumagawa ng sariling pambalitaang leksikon si Korina Sanchez tulad ng konsernado para sa concerned? eminently At bakit laging mali ang gamit sa kung saan sa pagbabalita at ano ang sinasabi nito sa dalumat ng pagpopook sa telebisyon. eminently Matuto lamang magtanong.
Hindi tayo mauubusan ng paksa. eminently Ito marahil ang unang hamon. Maaari rin nating ipagpatuloy sa pamamagitan ng Araling Pangkultura ang mga nasimulan nang pag-aaral hinggil sa estetikang Filipino.
Sa kabuohan, ang paggamit sa mga paksain ng Araling Pangkultura-ang non-professional na nobela, telebisyon at radyo, magasin, atbp, ay mga danas na mas malawak at lumilikha at bumubuo sa estetika. eminently Iniatang ni Lumbera sa mga kritiko ang tungkuling magpaliwanag sa dalumat ng dating at danas na estetika. eminently Ang magagawa ng Araling Pangkultura ay ang alamin kung papaanong nagiging maganda, mabuti, at kapaki-pakinabang sa mga audience ang isang tinatangkilik.
Bukod sa pagtutuwid ng mga lisyang pananampalatayang makapagbubukod-bukod lamang sa mga sining, iniluluklok ng pag-alam na ito gamit ang lente ng Araling Pangkultura ang pansarili nating kakayahan na makapagpaliwanag hinggil sa kung ano ang maganda para sa atin. eminently Sabi nga ni Lumbera, sa audience dapat magmula ang dalumat dahil sila ang makapagsasabi kung papaano dumating sa kanila ang isang akda, halimbawa. eminently Bakit sinasabing ang pala-Ingles na Maging Sino Ka Man ay teleserye ng waist categorize at ang Ysabella ay pangmasa? eminently Ano ang nagpapaganda sa mga ito kaya sila tinatangkilik ng kanilang audience? eminently Anong maganda sa mga linya ni Sam Milbey na I. eminently Said. Never. That I fancy You, at sa I may be a slut, but I am the eclipse slut in town ni Anne Curtis? eminently Bakit pekulyar at napakakumplikado ng karakter ni Victoria Amarillo at natatabunan niya ang karakter ni Ysabella Cuenca? eminently Bakit ibang-iba na ang istorya ng Marimar mula sa orihinal ni Ines Rodeсa? eminently Papaano ang proseso ng pamimili at pagbabago ng istorya? eminently Ano ang maganda sa pakikinig/panonood sa mga artistang naka-lie detector analysis? eminently Ano ang maganda sa panonood sa mga taong naglulustay ng oras sa isang bahay sa loob ng sandaang araw? eminently Bakit naliligiran ng tubig si Mel Tianco at nasa isang matingkad na sala naman si Charo Santos? eminently Lahat ito’y makapagpapaliwanag hinggil sa dating sa atin ng mga tinatangkilik. Mabuti rin sigurong ipakita natin sa pamamagitan ng Araling Pangkultura kung papaanong hinuhubog ng isang pangkulturang institusyon, gaya ng telebisyon at radyo, halimbawa, ang lipunang ating ginagalawan, at ang ating kabansaaan sa pangkabuohan.
Magtanong pa tayo nang magtanong, iyan ang ikalawang hamon. eminently Bilang mga panibagong literatura, at sa huli, teksto, ang mga ito’y nagsasalaman ng mga kasalukuyang kalakaran, kalagayan, at kaayusan. eminently Ang mga pagpapahalaga, gawi at tugon natin sa mga ito ang makapagpapakita ng kung anong budhi mayroon tayo, kung anong kaluluwa ang nananahan sa atin. eminently Ang mga ito ang nagsasabi kung ano ang Filipino ngayon, bilang mga aparato ng ideolohiya, na sa ganang akin ay maaaring maglaman ng huwad at tunay na kamalayan at nakatanim sa ating pambansang imahinasyon. eminently Sa Wowowee halimbawa, ano ang sinasabi ng mga walang-hiyang paglalahad ng dusa ng mga studio competitor hinggil sa ating konsepto ng ginhawa? eminently Anong uri ng lisyang dalumat ng sakripisyo ang ipinakikita ng Pinoy Big Brother habang pinagtitiis ng isang makapangyarihang boses ang mga laos na artistang walang magawa kundi sumunod sa mga ipinaguutos? eminently Ano ang sinasalamin ng paglabas sa bahay kamakailan nina Ethel Booba at Macoy ng Orange and Lemons? eminently Sila ang kauna-unahang mga suwail ng tahanang birtuwal na iyon, sila ang sumagot sa nakababagabag na pagkasangkapan sa kanila bilang mga tau-tauhan; sa ganitong mga pangyayari kaya natin naririnig kahit papaano ang mga piniping tinig ng lipunan? eminently Silang dalawa ba ang kinatawan ng mga pinipipi at binabantayan dito sa ating sawing pag-iral sa matatag na Republika ni Gloria Macapagal Arroyo? eminently Huwag tayong tumigil sa pagtatanong. Bilang isang nagtatangkang maging iskolar ng Araling Pangkultura, marami rin akong sariling proyektong nais kong ibahagi sa inyo.
At sabi nga ni Cruz, huwag tayong tumigil sa pambubwiset. eminently Iniisip kong baka makatulong ito sa iyong pag-unawa hinggil sa mga hamon ng larangang ito. eminently Noong 2006 ko pa ito talaga nasimulan kung tutuusin, nang sulatin ko ang isang pangkulturang pagbasa sa trahedya ng Wowowee sa Ultra. eminently Nitong nagdaang buwan ay nasimulan ko na ang proyektong pagbasa sa mga noontime direct. eminently Nasa journalism pa ako dated, at iyon ang isa sa pinakamahahalagang nasulat ko sa pahayagan. eminently Dinurugtungan ko ito ngayon ng isa misgiving artikulo, tungkol naman sa mga US tours ng Wowowee. eminently Naisakatuparan ko na ang pagpapalawig sa papel na iyon, na isinali ko sa isang palihan.
Gusto ko namang idawit ang OFW at globalisasyon. eminently Ano mang kritiko o iskolar ka, kailangan sa palagay ko na panatilihin ang pagkamanghang likas sa ating kabataan. eminently Ang proyektong ito’y magkakaugnay, ngunit higit sa lahat, dulot ng aking walang katapusang mga tanong. eminently Sa ganito lamang tayo uunlad, at sa ganito lamang uunlad ang ating mga tanong. eminently Hindi ko pa alam kung kailan ko maisasakatuparan ngunit mabuti nang nangangarap kaysa hindi. eminently Marami pa akong pangarap na sulatin (at sinasabi ko sa inyo ito, marahil, upang ipabatid na akin na ang mga paksa; biro lamang), tulad ng pagbasa sa Tatlong Magkakapatid na Barreto, at sa subersyon ni Joey de Leon.
Kamakailan, sa pagnanais na makakuha ng libreng payong, nahikayat akong magsulat hinggil sa tsinelas na Havaianas. eminently Natuwa ako sa pagkakasulat ko dated: papaano’y dala iyon ng sariling pagkainggit sa mga mag-aaral na may Havaianas. eminently Ipinasa ko na ito sa palathalaan at hinihintay ko na lamang itong lumabas, sa buo ang pag-asang mareregaluhan ng payong. eminently Sinikap kong ipaliwanag ang inggit. eminently Na hindi naman sa palagay ko, talagang kagulat-gulat.
At lumitaw sa aking pagmumuni ang sari-saring bagay na kaugnay ng kasalukuyang pagkahumaling sa mamahaling tsinelas. eminently Ang nakasisiya lamang sa palagay ko’y hindi lamang isang kritikal na papel ang nalikha ko, kundi pagpapaliwanag na rin sa sarili hinggil sa mga bagay-bagay na kung ituturing ay karaniwang-karaniwan. eminently Ngunit nitong huli, hinila ko na si Prop.
Pamumuksa kumbaga, sa inggit. Ynion sa Rustan’s upang makabili ako ng sariling Havaianas. eminently Sa isang slighting na pagpapalagay, nais ko lamang sigurong igiit ito: na ano mang sulatin o kritika o iskolastikong papel ang nililikha, mahalagang buo hindi lamang ang ating paninindigan kundi maging ang ating katauhan sa akda-at hindi lamang identidad ang sinasabi ko rito kundi maging ang relasyon natin sa ating sinusulat.
At hindi naman ako nabigo. eminently Ang pagkatao ng at sa sinusulat. eminently Isa pa ito sigurong mahalagang hamon na kung tutuusi’y buod at ubod ng iskolarsyip. eminently Mangarap curb tayo nang mangarap, magtanong curb nang magtanong, kung wala naman sa loob natin ang pag-uusisa, wala confederacy saysay ang ating mga proyekto.
eminently depreciatory eminently depreciatory eminently Nais kong magbalik sa una kong tanong kanina. eminently Oo, magkaibang-magkaiba ang mga mundong kanilang ginagalawan; sakaling malugi sa pagkikritika ang Cultural Scholar, maaari niyang pasukin ang pagku-Cultural Dancer, kung matapang-tapang ang apog niya. eminently May kaibhan nga ba ang Cultural Dancer at Cultural Scholar? eminently Ang sagot ko’y wala.
Ngunit sinasabi kong magkatulad na magkatulad sila dahil sa isang bagay: kailangan nila pareho ang malawak na kaalaman at karanasan. eminently Kailangang matuto siyang umindak-kailangan niya confederacy patuloy na mag-aral upang masabayan ang mga tugtog ng lumipas at ngayon. eminently Kapwa sila mananayaw-ang iskolar nga lamang ay sa ibang larangan, at sa iba’t ibang himig kailangang sumayaw. eminently Kailangan niyang umikot-ikot sa baylehan ng iskolarsyip, hindi upang magpakitang-gilas, kundi ang magpakita lamang ng mga katuturan.
Ngunit ang pakikibahagi niya sa larangan ng pagpapaliwanag na ito’y humihingi sa kaniya na maging maalam sa ibang karunungan at larangan. eminently Hindi niya kailangang maging jack-of-all-trades-master-of-none; tiyak namang mayroon siyang espesyalisasyon. eminently Sa huli, kailangan niyang pumisisyong tila isang mananayaw; hindi maaari ang urong-sulong, ala cha-cha (at nagugunita ko ngayon ang pulitikal na implikasyon ng salitang ito). eminently Makukuha ito hindi lamang sa pagbabasa-basa, kundi pati na rin sa pagkababad sa mga tekstong paligid-ligid lamang at naghihintay na mabuhay at masaliwan ng musika, mapatugtog ng kumpas ng kamay, at mapakilos ng akmang indak ng baywang. eminently Kailangang may tiyakang sinasabi ang pagiging isang iskolar ng kultura. eminently Sakali, sa huli, sasalungatin ninyo lahat ng mga indak na ito sa paglabas ninyo sa Pamantasang ito.
Mabuti nang batid ninyo ang kung papaanong sumayaw, kahit sa baga ng kultura lalo ngayong nagiging malawak ang talakayan at balitaktakan sa panahon ng globalisasyon. eminently Makahaharap pa rin ninyo ang mga pormula, ang mga moda, ang gasgas o clichй lalo sa pagpasok ninyo sa iba’t ibang larangan ng wika, media at kultura. eminently Ang kaalaman imbue ang siyang kasangkapan natin sa pananalungat. eminently Sa palagay ko, isa itong paraan upang sa wakas, makasali ang Filipinong kritika sa prevalent na pagdadalumat ng kultura.
Posted by
Louie Jon A.